TRẢ LỜI CÂU HỎI LIÊN QUAN ĐẾN CHIA THỪA KẾ

Ngày 29/12/2022: Câu hỏi chúng tôi nhận được từ bạn T như sau:

Mẹ tôi sống trên mảnh đất 90m2 Của bà ngoại tôi cho đã hơn 30 năm nhưng chưa có sổ hồng,trong khi đó cháu đích tôn của bà ngoại tôi cũng đang sống trên mảnh đất của ông bà để lại cả 1000m2 (Bà ngoại tôi là bà mẹ Việt Nam anh hùng) bà tôi có 5 người con thì có 2 đã hy sinh.Me tôi là con út,do cs khốn khó nên mẹ được bà cho ở trên mảnh đất nhỏ của bà từ năm 1992 đến nay đã hơn 30 năm, Thời gian trước sau nhiều lần lên xã nhượng lại quyền sử dụng đất cho mẹ chưa thành thì bà tôi mất,nay cháu đích tôn của bà tức cháu trai của mẹ tôi, cũng là con trai của liệt sĩ, tự ý làm sổ đỏ mà ko được sự đồng thuận của mẹ tôi cũng như những người còn sống, vậy cho hỏi luật sư mảnh đất ông bà để lại mà cháu của mẹ tôi đang ở cũng như mảnh đất 90m2 mẹ tôi đang sống mà sổ đỏ nay đứng tên cháu trai của mẹ tôi khi chưa có sự đồng thuận của các thành viên còn sống thì có phải chia lại và mẹ tôi sống trên mảnh đất hơn 30 năm nay có được hưởng quyền thừa kế hay ko?

Luật sư xin trả lời như sau:

Theo như thông tin bạn cung cấp thì ông bà ngoại bạn chết không để lại di chúc. Như vậy, tất cả di sản mà ông bà ngoại bạn chết để lại (mảnh đất 90m² và mảnh đất 1000m²) sẽ được chia thừa kế theo pháp luật.

Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015 quy định những người thừa kế theo pháp luật thuộc hàng thừa kế thứ nhất gồm: “vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;”. Theo đó, di sản mà ông bà ngoại bạn để lại sẽ được chia đều cho những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất còn sống tại thời điểm mở thừa kế (tức sau khi ông bà ngoại bạn chết). Trường hợp của bạn 02 người con liệt sĩ đã chết trước ông bà ngoại bạn, vậy 03 người con còn sống trong đó có mẹ bạn sẽ được hưởng thừa kế theo pháp luật.

Tuy nhiên, để bảo đảm quyền lợi cho những người có dòng máu trực hệ với người đã chết, pháp luật đã quy định như sau: Căn cứ Điều 652 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định thừa kế thế vị: “Trường hợp con của người để lại di sản chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì cháu được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống; nếu cháu cũng chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì chắt được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của chắt được hưởng nếu còn sống”. Như vậy, phần di sản mà 02 người liệt sỹ đã chết trước ông ngoại và bà ngoại bạn thì tất cả các con của 02 người liệt sỹ sẽ được thừa kế phần di sản mà họ được nhận nếu còn sống.

Như vậy, di sản ông bà ngoại bạn để lại sẽ được chia như sau: mẹ bạn và 02 người anh/chị/em còn sống sẽ nhận được mỗi người 20% di sản. 02 người anh/chị/em là liệt sỹ đã hy sinh (mỗi người 20%) thì các con của họ sẽ được chia đều phần di sản họ được hưởng nếu còn sống. Vậy, cháu trai của mẹ bạn chỉ được hưởng phần thừa kế thế vị do cha/mẹ của người cháu trai đó đáng được hưởng nếu còn sống, tực nếu người cháu trai đó không còn anh/chị/em nào khác thì cũng chỉ được chia 20% di sản thừa kế.

Trường hợp của bạn, nếu gia đình không thỏa thuận được thì bạn có thể hướng dẫn mẹ bạn khởi kiện ra Tòa án để yêu cầu: Hủy Giấy chứng nhận đã cấp cho cháu trai và phân chia di sản thừa kế.

Trên đây là ý kiến tư vấn của Luật sư Hồ Phước Long

- Chức vụ: Trưởng VPLS Nhân Quyền.

- Địa chỉ: Số 61 Đoàn Như Hài, P.13, quận 4, Tp. HCM.

- ĐT: 0908258022 (có zalo).

- Email: vplsnhanquyen@gmail.com 

- Website:www.luatsunhanquyen.com

Trân trọng kính chào!